Das kranke Biel Auf Arztvisite um 1850- Sevim Akyürek

K640_Bloesch_Portraet_Robert

Au chevet de Bienne
La visite du docteur en 1850

Neuen Museum Biel
29.Ocak 2015 – 10.Mayıs 2015

Neuen Museum Biel, yeni yılın ilk sergisinin adı Das kranke Biel- Auf Arztvisite um 1850. Biel’de yaşamış doktor Cäsar Adolf Bloesch”in ( 1804- 1863) hastaları hakkında 55 ciltlik hasta takip tutanaklarından yola çıkarak güzel bir sergi çalışması yapılmış. Sergiyi aynı zamanda 600. yılını kutlayan Spital Biel ( 1415- 2015), Bern Kantonu Doktorlar sendikası, Biel şehir arşiv dairesi, Bern üniversitesi tıp tarihi enstütüsü destek vermiş. Ayrıca Tıp tarihçisi İsabel Atzi, Bloesch’in 55 ciltlik hasta günlükleri üzerine Berlin’de çalışmalar yaptı. Bern Üniversitesi tıp tarih uzmanı Prof Dr Hubert Steinke’de mesleki bilgilendirmeleri ile sergi hakkında katkıda bulundu. Sergideki kullanılan tıb malzemeleri Bern İnselspital ve Bern Üniversitesi Pharmazeutische Museum ‘dan getirilmiş.

K640_01_Das_kranke_Biel

Sergi müzeni birinci katının salonunda yer alıyor. Uzun ve geniş peşpeşe giden odalar konularına göre ayrılarak tarihi tıp malzemeleri, kitaplar ve tablolar ile zenginleştirilmiş.

Bloesch und seine Familie in Biel
Bloeschs Praxis
Bloesch und seine Patienten
Medisin in Biel

İlk bölüm doktor ve ailesine ayrılmış. Kendisinin ve ailesinin yağlı boya tabloları ile ailece hoşgeldiniz diyor ziyaretçilerine. Bloesch; 1827 yılından ölene kadar , bir grup doktor arkadaşı ile saatçiliğin merkezi Biel‘de yaşadı. Zürih tıp fakültesini bitirdikten sonra Paris’te mesleki deneyimler kazandı. Onu ünlü yapan özel bir buluşu değil. Döneme ait hasta ziyaret notlarını açıklayıcı ve güzel yazısı ile koruma altına almasıdır. Bugün O’nun bu notları ile döneme ait ekonomik, cinsiyet,siyasi, meslek, nüfus, salgınlar gibi istatistik bilgileride bırakmış oldu.
Her akşam düzenli notlar alarak oluşturduğu 55 ciltlik hasta tutanakları tam 55 cilt yapıyor. Sadece iki cilt şu an kayıp durumda. Tutanaklar şehir arşivinde koruma altındadır. Ve sergide de yer almaktadır. Bakmış olduğu hasta sayısı 1827- 1863 yıl arası 150 000 kişi. O dönem doktorlar hastalarını evlerine giderek bakıyorlar. Sadece fakir insanlar kendileri doktora gelerek az bir ücret vererek muayene olabiliyorlardı. Sergiyi gezince döneme ait çok zor şartların yaşandığını bugünden bakarak anlayabiliyorsunuz. Ve ne kadar az tıbbi aletlerle salgınlara, yüksek çocuk ölümlerine ve psikolojisi bozuk hastalara karşı bazen iyi bazen de çaresiz kalabildiklerini de anlıyoruz. Şişe çekme, sebze çorbası perhiz yemeği, papatya çayı, hardal tohumu, sülük, merhemler ve benzeri tedavi yöntemler arasında. Tüberküloz, difteri, isal, ateşli hastalıklar çoğunlukta. Bu hastalıklarla ilgili dil kalıpları tıp eğitimi ve hasta teşhislerinde önemli tıbbı araçlarından.
Doktor Bloesch düzenli olarak yaptığı hasta ziyaretlerinde kullandığı şapka müzede yer alıyor. Doktorlar hastalar tarafından ya at yada paytonla götürülüyor. 1 Frankın o dönem altı yumurta, bir kilo ekmek ve üç kilo patates değerinde olduğunu görmekteyiz. Biraz ileride dönemin bir hasta yatağı canlandırılmış. Arkasındaki duvarda hastalıkların adları, belirtileri yazılı. Doktorun hasta tutanakları,19 yüzyıl tıp tarihi için en büyük belge kabul edilmektedir. Hastalığın seyri, sakat doğumlar, akıl hastalıkları belgelendirilmiş. Aynı zamanda Biel’de iki hastane, üç eczane, bir akıl hastanesi ve üç ebe sağlık birimleri şehir krokisinde gösterilmiş.

K640_02_Das_kranke_Biel

Doktor Bloesch’in bir hasta tutanağı

23 ocak 1842
‘Biel’den Jacob Schindler Schlosser’ in üç çocuğu devamlı ziyaret ediliyor. Schlosser ve üç çocuğunun 23 ocak ayında yapılan ziyaretteki bilgiler aşağıdadır.’ Kız çocuğu yatakta, ağrısı yok,yemek istiyor ama bitkin. Oğlan çocuğu sobanın arkasında oturuyor, başı dönüyor, şikayeti yok, ateşi var ama çok değil, dili kalın bir yapışkanla kaplı. Diğer büyük oğlanın ishali devam ediyor. Sobanın yanında, ateşi aynı derecede devam ediyor. Öncelikle senf , ayaklar için suda eriyen eriyik, karın ağrısı için lapa ve üçü içinde diyet yemek yazıldı. Bir hafta içinde iki küçük erkek çocuk iyileşti. Ama kızkardeş Sophie gün geçtikçe kötüleşti ve 9 şubat 1842 tarihinde hayatını kaybetti.’

Doktor Bloesch Biel’de aynı zamanda ilk doktorlar sendikasını da kurdu. Ayrıca Biel’de ameliyatlarda ilk kloroformuda kullanan kendisi olmuştur. Sergi için almanca ve fransızca bir kitap yayınlanmış.

Daha da ilginç izlenimler için müzenin kapısı bize hep açık.